ΘΕΜΑ πραγματοποιήθηκαν από τις τοπικές Αρχές, συμπληρωμένες από διοικητικά στοιχεία και μικρό αριθμό ακαδημαϊκών μελετών και δεν υπάρχει ανεξάρτητη επιβεβαίωση και επομένως τα στοιχεία παραμένουν αντικείμενο επιστημονικής και πολιτικής συζήτησης. Η απογραφή πληθυσμού και κατοικιών του 2021 που διεξήχθη από το Ινστιτούτο Στατιστικής της «ΤΔΒΚ» κατέγραψε ντε φάκτο πληθυσμό 382.836 ατόμων, αύξηση περίπου 34 % σε σύγκριση με το σύνολο της απογραφής του 2011 που ήταν 286.257. Οι ετήσιες διοικητικές επικαιροποιήσεις για το 2023 ανεβάζουν τον πληθυσμό στα μέσα του έτους σε περίπου 401.000, γεγονός που υποδηλώνει μέσο ρυθμό ανάπτυξης κοντά στο 1,8% ετησίως από το 2011. Η φυσική αύξηση (γεννήσεις μείον θάνατοι) αντιπροσωπεύει περίπου το ένα τρίτο της πρόσφατης ανάπτυξης. Η καθαρή μετανάστευση, κυρίως από την Τουρκία και τους ξένους φοιτητές, αντιπροσωπεύει το υπόλοιπο. Είναι φανερό ότι η συνεχιζόμενη κατοχή και εποικισμός δημιουργούν δεδομένα που είναι δύσκολο να ανατραπούν. Η διάμεση ηλικία στα κατεχόμενα είναι τα 32 έτη (31 άρρενες / 33 θήλεις) σε σχέση με 38,3 έτη ( 37,3 άρρενες / 39,3 θήλεις) στις ελεύθερες περιοχές. Οι άρρενες αποτελούν το 51,1% και οι θήλεις το 48,9% του πληθυσμού στα κατεχόμενα και αντίστοιχα οι άρρενες αποτελούν το 50,9% και οι θήλεις 49,1% του πληθυσμού στις ελεύθερες περιοχές. Η διαφορά μεταξύ αρρένων και θηλέων αφορά μεγαλύτερους αριθμούς φοιτητών και ξένων εργατών ( ιδίως στους τομείς των κατασκευών, της γεωργίας και της ιδιωτικής ασφάλειας) και στις δύο περιοχές. Είναι φανερό ότι στα κατεχόμενα ο πληθυσμός είναι νεαρότερος. ΓΟΝΙΜΌΤΗΤΑ, ΘΝΗΣΙΜΌΤΗΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΣΔΌΚΙΜΟ ΖΩΉΣ Ο Πίνακας Γονιμότητα, Θνησιμότητα και Προσδόκιμο Ζωής για το Έτος 2022 παρουσιάζει μια εικόνα των βασικών δεικτών υγείας στις δύο περιοχές. Σε γενικές γραμμές τα στοιχεία είναι συγκρίσιμα αν και η γενική εικόνα της υγείας του πληθυσμού είναι καλύτερη στις ελεύθερες περιοχές όπου το προσδόκιμο ζωής και η βρεφική θνησιμότητα υποδηλώνουν ένα ισχυρότερο σύστημα υγείας. Επίσης αξιοσημείωτο είναι το συνολικό ποσοστό γονιμότητας στο 1,7 στα κατεχόμενα και 1,37 στις ελεύθερες περιοχές αντίστοιχα σε σύγκριση με 1,53 στο σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης όλα πιο κάτω από το επίπεδο αντικατάστασης του 2,1 κάτω από το οποίο η κοινωνία δεν αναπληρώνεται. Η Ευρώπη και η Κύπρος γηράσκουν. Επίσης ο φόβος ότι η αυξημένη γονιμότητα των εποίκων θα μετέβαλλε τις δημογραφικές ισορροπίες δεν ισχύει. Αυτό που δημιουργεί την ανισότητα και εμπεριέχει υπαρξιακούς κινδύνους είναι ο συνεχιζόμενος εποικισμός. Οι έποικοι μεταφέρουν μαζί τους μια κουλτούρα ανοίκεια στους αυτόχθονες κατοίκους 88 EconomyToday Ο ΠΊΝΑΚΑΣ ΓΟΝΙΜΌΤΗΤΑ, ΘΝΗΣΙΜΌΤΗΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΣΔΌΚΙΜΟ ΖΩΉΣ ΓΙΑ ΤΟ ΈΤΟΣ 2022 Συνολικό ποσοστό γονιμότητας παιδιά ανά γυναίκα Ακαθάριστο ποσοστό γεννήσεων ανά 1.000 κατοίκους Ακαθάριστο ποσοστό θνησιμότητας ανά 1.000 κατοίκους Βρεφική θνησιμότητα ανά 1.000 γεννήσεις ζώντων Προσδόκιμο ζωής κατά τη γέννηση ΚΑΤΕΧΌΜΕΝΗ ΠΕΡΙΟΧΉ ΕΛΕΎΘΕΡΗ ΠΕΡΙΟΧΉ 1,7 1,37 11,2 10,7 6,4 7,1 8,9 2,5 78,2 (75,5 Α και 81,0 Θ) 81,3 (78,6 Α 84 Θ) ΕΘΝΌΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΌΤΗΤΕΣ ΣΤΑ ΚΑΤΕΧΌΜΕΝΑ Οι αλλοδαποί πολίτες αποτελούσαν το 28% του μόνιμου πληθυσμού στην απογραφή του 2021. Από το σύνολο των αλλοδαπών πολιτών, το 82,5% κατείχε τουρκικά διαβατήρια. Οι υπόλοιποι περιλάμβαναν Νιγηριανούς, Ιρανούς, Ρώσους και μικρότερες ομάδες από τη Μέση Ανατολή, τη Νότια Ασία και τα κράτη μέλη της Ε.Ε.. Οι εκτιμήσεις των μόνιμων εποίκων από την ηπειρωτική Τουρκία ποικίλλουν. Ακαδημαϊκές μελέτες δείχνουν 100.000-120.000, αν και μόνο περίπου 75.000 δήλωσαν μακροχρόνια διαμονή στην απογραφή του 2021. Στην περιοχή καταγράφονται μικροί θύλακες Ελληνοκυπρίων (~350 άτομα, κυρίως στη χερσόνησο της Καρπασίας) και Μαρωνιτών (~120 άτομα στον Κορμακίτη και σε τρία άλλα χωριά) και οι οποίοι εμπίπτουν σε ειδικό καθεστώς. ΤΑ ΠΟΣΟΣΤΆ ΑΣΤΙΚΟΠΟΊΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑΤΙΚΌ ΔΥΝΑΜΙΚΌ Κάτοικοι αστικών κέντρων αποτελούν το 61% ( 67% στις ελεύθερες περιοχές) του πληθυσμού σύμφωνα με τη καταγραφή του 2021 και είναι συγκεντρωμένοι στις τρεις μεγάλες πόλεις τη Λευκωσία, την Κερύνεια και την Αμμόχωστο. Οι κάτοικοι της υπαίθρου αποτελούν το 39% και ζουν σε περισσότερα από 200 χωριά και μικρές πόλεις. Εποχιακές αιχμές πληθυσμού παρατηρούνται στις παραλιακές περιοχές κατά μήκος των ακτών της Κερύνειας και της Αμμοχώστου λόγω
του τουρισμού και των πανεπιστημίων. Βεβαίως οι αποστάσεις και τα όρια μεταξύ αστικών και μη περιοχών είναι μικρότερα. Συμμετοχή στο εργατικό δυναμικό: 52,4% συνολικά (62% στις ελεύθερες περιοχές) όπου οι άρρενες αποτελούν το 69,2% (69,5%) και οι θήλεις το 36,1% ( 54,8%) με ποσοστό ανεργίας: 9,6 % (6,8%). Η ανεργία μεταξύ των νέων ηλικίας 15-24 ετών ξεπερνά το 22% (17%). Οι γυναίκες στις ελεύθερες συμμετέχουν σε σημαντικά μεγαλύτερο ποσοστό στην αγορά εργασίας. Αυτό έχει σημαντικές επιπτώσεις στη θέση της γυναίκας στην οικονομία και στην κοινωνία. Κορυφαίοι τομείς με βάση την απασχόληση είναι οι υπηρεσίες (ιδίως τουρισμός, εκπαίδευση), δημόσια διοίκηση, εμπόριο και κατασκευές. Οι καταμετρήσεις του πληθυσμού διαφέρουν μεταξύ του ψευδοκράτους και της Κυπριακής Δημοκρατίας, με την τελευταία να εκτιμά χαμηλότερο σύνολο και υψηλότερο μερίδιο Τούρκων εποίκων. Το αν οι φοιτητές πανεπιστημίου και οι βραχυπρόθεσμα εργαζόμενοι πρέπει να συμπεριληφθούν στο σύνολο επηρεάζει την κατανομή των πόρων και τους εκλογικούς καταλόγους. Η έλλειψη επικύρωσης δεδομένων από τρίτους περιορίζει τη συγκρισιμότητα και επηρεάζουν τους μελλοντικούς σχεδιασμούς σε σχέση με το μέλλον μιας επανενωμένης Κύπρου . H ΟΙΚΟΝΟΜΊΑ ΣΤΟ ΥΠΌ ΤΟΥΡΚΙΚΉ ΚΑΤΟΧΉ ΜΈΡΟΣ ΤΗΣ ΚΎΠΡΟΥ Η οικονομία του ψευδοκράτους γνώρισε ισχυρή ανάπτυξη το 2024, ωστόσο οι πληθωριστικές πιέσεις Ο ΕΠΟΙΚΙΣΜΌΣ ΔΕΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΕΊ ΜΌΝΟ ΠΛΗΘΥΣΜΙΑΚΉ ΑΝΙΣΟΡΡΟΠΊΑ - ΕΝΣΩΜΑΤΏΝΕΙ ΚΑΙ ΜΙΑ ΑΝΟΊΚΕΙΑ ΚΟΥΛΤΟΎΡΑ ΣΤΙΣ ΚΑΤΕΧΌΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΈΣ παραμένουν υψηλές και οι δημοσιονομικές πιέσεις αυξημένες, σύμφωνα με νέα έκθεση της Παγκόσμιας Τράπεζας. Η έκθεση περιγράφει την υφιστάμενη κατάσταση και παρέχει συστάσεις για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της οικονομικής ολοκλήρωσης του νησιού. Η Έκθεση Μακροοικονομικής Παρακολούθησης 2025: Πέρα από τα σημεία συμφόρησης - Προώθηση της οικονομικής ολοκλήρωσης εκτιμά ότι η οικονομία των κατεχομένων αναπτύχθηκε κατά 6,4% πέρυσι, κυρίως λόγω της εγχώριας κατανάλωσης. Οι υψηλότεροι μισθοί τόσο στον «δημόσιο» όσο και στον ιδιωτικό τομέα συνέβαλαν στον μετριασμό του πληθωρισμού και στην αύξηση των δαπανών. Ωστόσο, οι διελεύσεις της Πράσινης Γραμμής - ένας βασικός δείκτης της ζήτησης υπηρεσιών - παρέμειναν στάσιμες και το εσωτερικό εμπόριο, μεταξύ των δύο κοινοτήτων, μειώθηκε ελαφρώς. Επί του παρόντος, το εμπόριο της Πράσινης Γραμμής αντιπροσωπεύει μόλις το 10% των εξαγωγών της τουρκοκυπριακής κοινότητας, πολύ κάτω από τις δυνατότητες, υπογραμμίζοντας την ανάγκη αντιμετώπισης ρυθμιστικών πρακτικών που εμποδίζουν την οικονομική ολοκλήρωση. Η ανάπτυξη αναμένεται, βάσει των εκτιμήσεων, να επιβραδυνθεί σε περίπου 4,2%, επηρεασμένη από την ηπιότερη εξωτερική και εγχώρια ζήτηση, τον επίμονο πληθωρισμό και τις αυξανόμενες δημοσιονομικές πιέσεις. Για τη στήριξη της βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης, οι προτεραιότητες πολιτικής περιλαμβάνουν την ενίσχυση της αποδοτικότητας των δαπανών, τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης EconomyToday 89
Facebook
X